Wednesday, 23 January 2008

1. సంధి కాలం మనుషులు

"ఛా అప్రాచ్యుడా. సంధ్య పూట ఏంటా మాటలు?" అమ్మ మొదలెట్టింది. "ఇప్పుడు నేను ఎమన్నానే? ఈ కాలం మనుషులు, ముఖ్యంగా నేను,సంధి కాలం మనుషులం అన్నాను అంతే కదా" అన్నాను అమ్మను ఉడికించటానికి. "వయసు పెరిగితే ఏం లాభం ఎప్పుడు ఏం మాట్లాడాలో, ఏం మాట్లాడ కూడదో తెలీనపుడు" అమ్మ చిన్నగా గొణుగుతూ వంటింటి వైపు వెళ్ళింది. నేను నవ్వుతూ మిత్ర గణం వైపు తిరిగా.

"ఎందుకు రఘు అమ్మను అలా ఏడిపిస్తావు పాపం?" అంది వసూ. "అసలు రఘు అలా ఎందుకన్నాడో చెప్పని వసూ, తరవాత తనను అడుగుడువు కాని" నాకు వంత పాడింది శిరి. అవును మరి, నా మిత్రులలో అందరికంటే ఎక్కువగా నన్ను ఇష్ట పడేది తనే మరి. వీరిద్దరి మాటలకు చిరునవ్వు చిందిస్తూ మౌనంగా కూర్చున్నాడు వీరు. మొహంలో ఏ భావం లేనిది పవన్ ఒక్కడిదే, నిశ్చలంగా ఉన్నాడు.

నేను, వసూ, శిరి, వీరు, పవన్ అందరం వైద్య విద్యార్థులం. వృత్తితో పాటు ప్రవృత్తులు కలవటం మూలాన ప్రాణ స్నేహితులం కూడా. విద్యాలయానికి మా ఇల్లు దగ్గరవటంతో అది మాకు ప్రధాన కూడలి. అమ్మ, నాన్న, చెల్లెళ్ళు అందరు కలిసే వారు మా ఇలాంటి చర్చల్లో. ఇవాళ అమ్మ ఒకటే ఉంది మా చర్చా సమయంలో.

నేను సర్దుకుని కూర్చుని చెప్పటం మొదలు పెట్టాను "ఉదాహరణకు మన వివాహ వ్యవస్తనే తీసుకుందాం. మనం ఎంత మంది మన స్నేహితులను చూడలేదు పెళ్ళిళ్ళ వెబ్ సైట్లలో అభిరుచులు కలిసిన వారిని వెతుక్కొని మిగితా కర్యక్రమమంతా పెద్దలకు అప్ప చెప్పటం. అంటే వారు మధ్యే మార్గంగా ఈ arranged love marriages చేసుకున్నారు అనమాట. దీన్నే నేను సంది కాలం ప్రవర్తన అంటాను."

"కాని అందులో తప్పేంటి రఘు. అరగంట పెళ్లి చూపులలో చూసుకొని, ఒక రెండు మూడు సార్లు తరవాత మాట్లాడుకొని, నూరేళ్ళు కలిసి జీవించే వ్యక్తిని ఎన్నుకోవటం కంటే, పరిచయం చేసుకొని, అభిరుచులు కలుపుకొని, పెద్దల ఆధ్వర్యంలో, వారి ఆశిర్వాదంతో పెళ్లి చేసుకోవటంలో తప్పేమీ లేదు కదా." వసు అనుమానం. "అందులో వెబ్ సైట్స్, ఇమైల్స్ ద్వారా అయితే అమ్మాయిలకు సేఫ్, అబ్బాయిలకు ఖర్చు ఉండదు, తల్లి తండ్రులకు మనశ్శాంతి" శిరి మాట సాయం చేసింది.

"ఇక్కడ తప్పొప్పుల ప్రసక్తి ఎక్కడ ఉంది" మొదటి సారి నోరు విప్పాడు పవన్. ఒక మాట కూడా పొల్లు మాట మాట్లాడక, ఆలోచించి మాటాడే నిండు కుండ. పవన్, వీరు ఇద్దరు "విపాసన" అనే యోగ లేక ధ్యానం సాధన చేస్తారు. ఇది మనం పీల్చి వదిలే గాలి దగ్గర నుంచి , మనం మాటాడే ప్రతి మాటకు, జరిగే ప్రతి సంఘటనకు మన శరీరం, ఆ పై మనసు ఎలా స్ఫందిస్తాయో గమనించటం, తద్వారా ఆ స్ఫందనలకు కళ్ళెం నేర్పుతుంది అని, సాధన చేస్తే మన జీవితంలో జరిగే ఏ సంఘటనకు చలించకుండా మనసును రాగ ధ్వేష రహితంగా మలచుకొని జీవించటం నేర్పే అద్భుత విద్య అని ఈ ఇద్దరిని చూసిన తరువాత అర్థం అయింది మాకు.

"మరి లేక పొతే ఏంటి పవన్. మనం సంది కాలం మనుషులమా? తులసి తీర్తానికి కాచుకున్న వాళ్ళమా?" అమాయకంగా అడిగింది శిరి. తనలో నాకు నచ్చిన విషయాలలో ఇది ఒకటి. తనకు తెలియని విషయం ఏదైనా కించ పడకుండా అడిగి తెలిసుకుంటుంది. అలా అడిగేటపుడు పెద్దవయే ఆల్చిప్పల్లాంటి ఆ కళ్లంటే మరీ ఇష్టం. అలా ఎంత సేపైనా ........


"చూసింది చాల్లే కాని చెప్తావా రఘు" వసు దాబాయింపు. "చెప్పుకోండి చూద్దాం" అన్నాన్నేను. "సంధి కాలం అంటే అసలు ప్రాణం పోయే కాలం అని కాదు అర్థం. రెండు వేర్వేరు స్థితుల మధ్య ఉండే ఆ transition period అన మాట. ఉదాహరణకు పగటికి రాత్రికి మధ్య ఉండే సంధ్యా కాలం, నువ్వు అన్నట్టు జీవనం-మరణం మధ్య ఉండే ఆ కాలం ఇవన్ని సంధి కాలానికి ఉదాహరణలే" వివరించటం ఇప్పుడు వీరు వంతు అయింది. ఎక్కడో నాకు భాష ఎక్కువ వచ్చు అని నేను పడే చిన్న మొత్తం గర్వం పోయే గుణాలున్న వాడు వీరు. ఎక్కడో చిన్న పల్లెలో పుట్టి, కష్టాల మధ్య పెరిగినా కూడా, పుస్తకాల ద్వారా, స్నేహితుల ద్వారా మంచి భాష, జ్ఞానం, తత్వ చింతన అలవరచుకొని, రాగ ధ్వేషాలను విడనాడి, అందరిలోనూ మంచి తనం ఉంది, నేర్చుకోనేవి ఉంటాయి అని నమ్మి ఆచరించే వాడు మా వీరు. నా దృష్టిలో అసలైన బ్రహ్మత్వానికి నిదర్సనం.

ఈసారి ఆరాధనగా కళ్ళు అప్పగించి చూడటం వసు వంతు అయింది. వీరుని కళ్ళల్లో పెట్టుకొని పూజించే మూగ ప్రేమికురాలు. "చూడు చూడు" అన్నట్టు కనుబొమలెగరేసి చూపింది శిరి. "ఉష్ ఉర్కో " అని నేను కళ్ళతోనే వారించి చెప్పటం మొదలెట్టాను. "ఇక్కడ నేను సంధి కాలం అన్నది విమర్శగా కాదు. ఒక చిన్న observation మాత్రమే చేశాను. కాకపోతే వాడుకలో "సంధి వాగుడు" లాంటి మనకు నచ్చని వాటికి ఉపయోగిస్తాం కాబట్టి మీరందరూ నేను అభ్యంతరం చెప్తున్నా అనుకున్నారు."

"ఇంతకూ ఈ ఆలోచన నీకు ఏ సందర్భంలో వచ్చిందో తెలిస్తే ఇంకొంచం విశ్లేషణ చేయ వచ్చు" అన్నాడు పవన్. "చెప్పనా" అన్నట్టు శిరి వైపు చూసా. "చెప్పు ఇక్కడ పరాయి మనుషులు ఎవరు?" నిర్మలంగా శిరి జవాబు. "ఏం లేదు. నిన్న మేము ఇద్దరం SPM (Social and Preventive Medicine) క్లాసు ఎగ్గోట్టింది ఇది చర్చించటానికే. మీకు తెలుసు కదా మా అమ్మ స్మార్థ, నాన్న మధ్వ అని. ఇవి బ్రాహ్మణులలో ఉన్న సవా లక్ష విభాజనలలో రెండు. అసలే నేను ఎవరిని? మధ్వనా స్మార్థనా అని ఇప్పటివరకు తీరని identity crisis లో ఉన్నాను. ఎందుకంటే అన్ని అమ్మ నేర్పిన స్మార్థ ఆచారాలే ఇంట్లో పాటించేది కాని ఎంత నేర్చినా, మనసులో ఎక్కడో దాగి ఉన్న నా పురుషాహంకారం, ఈ పితృ స్వామ్య వ్యవస్థ రెండు నన్ను స్మార్థ అని వప్పుకోవు.

ఆ పైన శిరి మళ్లీ స్మార్థ. అంటే మాకు పుట్టబోయే పిల్లలు ముప్పాతిక శాతం స్మార్థలె. అయినా నా పురుషాహంకారం వలన, ఈ పితృ స్వామ్య వ్యవస్త వలన వారిని మధ్వలుగా పెంచటం ఎంత వరకు సమంజసం?" ఆవేదనగా ఆవేశంగా చెప్పాను నా మథన. నన్ను శాంతింప చేయటానికి పండిన గోరింటాకుతో ఎర్రగా మెరుస్తున్న తన ముని వేళ్ళతో నను తాకింది శిరి. ఒక నిమిషం మౌనంగా ఉండి మళ్లా చెప్పటం మొదలు పెట్టాను, "ఇది మాట్లాడుకొంటున్నపుడు టక్కున ఈ ఆలోచన వచ్చింది మెదడులో, ఇలా ఇన్ని రకాలుగా ఈ మారే కాలంలో మనం అందరం సంధి కాలం వాళ్లమని." ముగించాను.

"అవును రఘు. నీవన్నది కూడా నిజమే. నిన్న అన్నయ UK నుండి ఫోన్ చేసినపుడు అక్కడి తన సహోద్యోగుల గురించి మాటల వరసలో చెప్పాడు, అందరు ఇలాంటే వారే ఆట అక్కడ. తెల్ల-నల్ల జంటలు, మన దేశం-పరాయి దేశం జంటలు, ఉత్తర-దక్షిణ భారత జంటలు, కన్నడ-అరవం జంటలు, తెలుగు-మలయాళం జంటలు ఇలా చాల మంది ఉన్నారట. వాడి భాషలో వాళ్ళ పిల్లలంతా Hybrids అంటాడు " వసు మాటలతో మనసారా నవ్వుకున్నాం అంతా. "అందరు రఘు లాగ మధన పడుతుంటారా ?" వీరు ప్రశ్న. "ఏమో, ఆ సంగతి తెలీదు" వసు జవాబు.

"నేను అనుకోవటం రఘులాగ ఆలోచించే వాళ్ళు కొద్ది మందే. ఎందుకంటె వాడు వాడన్నట్టే సంధి కాలం మనిషి. ఇటు పూర్తిగా సంసారి కాదు "నా పెళ్ళాం బిడ్డలు నేను చెప్పిన మాటే వినాలి, న్యాయం ఎటు వైపు ఉన్నా" అనేందుకు. ఎందుకంటే న్యాయం గూర్చి ఆలోచిస్తాడు కనక. అటు పూర్తిగా విరాగి కాదు పిల్లలు ఎలా పెరిగినా పరవాలేదు, నా కోర్కెలను నేను లెక్క చేయకూడదు, న్యాయమైనది చేసేయాలి అని చెప్పేందుకు, ఎందుకంటె ప్రాపంచిక విషయాలపై మక్కువ ఇంకా ఉంది కనుక. ఇంకో ఉదాహరణ చెప్పనా? ఎంత శ్రద్ధగా, ఇష్టంగా మంగళంపల్లి పాటలు వింటాడో, అంటే ఇదిగా మాలతి పాడే మాస్ పాటలు కూడా ఇష్టపడతాడు. ఇలాంటి త్రిశంకు మనిషితో నెట్టుకు రావాలంటే నీకు చాలా ఓర్పు ఉండాలి." వీరు ముగించాడు.

"అంతే కాదు శిరి, చాలా Indecisive కూడా. ఇంత బాధ పడుతున్నడా ఈ విషయం గురించి? నేను పందెం వేయగలను దీని గురించి నీకు Propose చేసి, మీ వాళ్ళను ఒప్పించి నీతో మనసు ముడివేసుకున్న ఈ గత మూడు సంవత్సరాల నుంచి ఇలా బాధ పడుతూనే ఉండింటాడు. సరే ఇది సమస్య, ఇవి పరిష్కారానికి ఉన్న మార్గాలు, ఇది నాకు నచ్చినది లేదా ఇది సరైనది అని ఒక నిర్ణయం తీసుకోవటానికి చాలా సమయం తీసుకుంటాడు. ఇలాంటి చిన్న విషయమైతే పర్లేదు కాని రేప్పొద్దున పెద్ద పెద్ద విషయాలలో ఈ ఆలసత్వం నష్టం చేయొచ్చు, జాగ్రత్త. సమయం వచ్చింది కాబట్టి చెపుతున్నా." స్వభావ విరుద్ధంగా చాలా సుదీర్ఘ భాషణ చేసాడు పవన్. ఎంతగా చదివాడు నా స్వభావాన్ని, వ్యక్తిత్వాన్ని? ఇంత నిక్కచ్చిగా, సున్నితంగానే ఖచ్చితంగా నిజం చెప్ప గలిగిన స్నేహితులను పొందటం నిజంగా నా అదృష్టం.

ముని వేళ్ళతో తప్ప నన్ను ఇప్పటి వరకు తాకి ఎరుగని శిరి నా వెనుకకు వచ్చి, నా భుజాల మీద రెండు చేతులు ఆన్చి ఉద్వీగంగా చెప్పటం మొదలెట్టింది "మీరు చెప్పింది నిజమే. రఘు రెండు విలువలల మధ్య ఊగిసలాడే మనిషే. దీని వలన కొంచం ఆలసి కూడా. అయితే ఏం? ఎంత మంది మగవాళ్ళు అసలు ఆలోచిస్తారు ఇలా? అంతగా ఆలోచించే విలక్షణమైన వ్యక్తిత్వం కలవాడు కాబోయే నా భర్త.

పైగా ఇలాంటి సమస్యా పరిష్కారానికి కృషి చేసే భాద్యత తన ఒక్కడిదే కాదు, కాబోదు. ఎలా తన ముక్కు పిండి మరీ ఇంటి పనిచేయిస్తానో, పిల్లల బరువు భాద్యతలు అప్ప చేపుతానో అలాగే సంసార సమస్యా పరిష్కారాలకి నా వంతు సగం భాద్యత ఉంటుంది, తప్పక నేనూ అందుకు కృషి చేయాలి, చేస్తాను. తను ఎన్నటికి వంటరి కాడు. పైగా మా వ్యక్తిత్వాలు ఇంతగా తెలిసిన మీ లాంటి మిత్రులు ఉన్నంతవరకు ఎన్ని సమస్యలు వచ్చినా ఫరవాలేదు" ముగించింది శిరి.

ఇంతవరకు లోపలి నుంచే విన్న అమ్మ, వంటింటి నుంచి చేతులు తుడుచుకుంటూ వచ్చి "ఉద్యోగం చేయటం మా హక్కు, చేస్తున్నాం కనుక ఇంటి పని చేయటం మీ భాద్యత అని తమ హక్కులు సాధించుకోవటమే కాక, ఇంటి అన్ని భాధ్యతలలో సగం మావే అనే మీ లాంటి నవతరం వాళ్లున్నప్పుడు ఏ సంధి కాలమైనా మీ ముందే బలాదూరే" అని నుదిటిన ముద్దు పెడ్తే సిగ్గుల మొగ్గే అయింది శిరి, మా ఇంటికి నిజమైన సిరి.

No comments:

Post a Comment